Bramy i mury

Ogrodzenie wraz z bramą wejściową delimituje przestrzeń cmentarną z jej zewnętrzną infrastrukturą, tzn. oddziela ‚miasto umarłych’ od ‚miasta żywych’. W zasadzie każdy cmentarz, poczynając od tych zakładanych w średniowieczu przy kościołach, ogrodzony był murem i posiadał co najmniej jedno wejście.

W poniższej tabelce przedstawione zostały tylko te bramy i mury, które zachowały się, choćby w szczątkowej formie. Długość murów (podana w metrach) pochodzi z dokumentacji cmentarzy z 1996 r. Skrót ‚b/d’ oznacza ‚brak danych’.

(O części z tych obiektów można poczytać więcej – wystarczy kliknąć w nazwę cmentarza.)


CMENTARZ (dzielnica, ulica)MURY:
Okres powstania
Długość (m)Stan obecnyBRAMY:
Okres powstania
Stan obecny
Dąbie, ul. Goleniowska1 poł XX w.200ceglany, zachowany częściowo1 poł. XX w.niezniszczona, użytkowana
Gumieńce, Cmentarz Centralny1 poł XX w.metalowy parkan
z ceglanymi słupami
1 poł. XX w.odbudowana bez kopuły, użytkowana
Gumieńce, ul. LwowskaXV w. (?) i
1 poł XX w. (?)
kamienno-ceglany (wpisany do wojewódzkiego rejestru zabytków) oraz metalowy parkan
z kamiennymi słupkami
1 poł. XIX w.3 zabytkowe bramki, niezniszczone, użytkowane
Klęskowo, ul. Kolorowych domówdo XVIII w.140z kamienia polnego, zachowany częściowob/db/d
Klucz, ul. Bielańskado XVIII w.300z kamienia polnego, mocno zniszczony, zachowany częściowodo XVIII w.ceglana, brak daszka, częściowo zniszczona
Klucz, ul. Kluczborska2 poł XIX w.60betonowe słupy, brak parkanu, zachowany częściowob/db/d
Krzekowo, ul. ŻołnierskaXV w. (?)250z kamienia polnego, nieliczne ubytki, wpisany do wojewódzkiego rejestru zabytkówXV w.gotycka bramka, odrestaurowana, użytkowana, wpisana do wojewódzkiego rejestru zabytków
Niemierzyn, ul. Chopina2 poł XIX w.100ceglany, zachowany częściowob/db/d
Niemierzyn, ul. Niemierzyńska 181 poł. XX w. (1906r.)20ceglany, zachowany częściowo1 poł. XX w. (1906 r.)słupy bramne z zawiasami, bez furty
Osów, ul. Miodowado XVIII w.
i XIX w.
150z kamieni polnychdo XVIII w.
i współczesne
2 bramy: ceglane słupki z nową, metalową furtą
Płonia, ul. Klonowado XVIII w.200z kamieni polnychdo XVIII w. (?)
i współczesne
ceglane słupki, współczesne furtki
Podjuchy, ul. Niklowa1 poł. XIX w.35z kamieni polnychwspółczesnametalowa furta
Pomorzany, ul. Potulicka 41-51do XVIII w.170fundamenty (?)b/db/d
Pomorzany, ul. Włościańskado XVIII w.190z kamienia polnego, niezniszczony, wpisany do wojewódzkiego rejestru zabytkówdo XVIII w.
i współczesna
2 bramy o słupach ceglanych i 1 z kostki granitowej
Skolwin, ul. Inwalidzkado XVIII w.400w miejscu starego muru nowy metalowy płot na ceglanej podmurówce2 poł. XX w.5 nowych bram (wejść)
Stołczyn, ul. Kościelnado XVIII w.100ceglanyb/db/d
Śmierdnica, ul. Nauczycielskado XVIII w.70z kamienia polnego, mocno zniszczonyb/db/d
Śródmieście, ul. Kopernika 19150ceglany, nieliczne ubytki, zachowany częściowob/db/d
Turzyn, ul. Noakowskiegob/db/db/dXIX w. (?)zachowany, 1 betonowy słup bramny
Zdroje, ul. Poległychwspółczesnyb/dmetalowy parkan1 poł. XX w.2 bramy
Żydowce, ul. Chocimska1 poł. XX w.60ceglany lub betonowy, mocno otynkowany, zachowany częściowo1 poł. XX w.betonowa zwieńczona łukiem z dwoma, mniejszymi wejściami bocznymi, użytkowana